In het lijsttrekkersdebat van Omroep Horst aan de Maas gingen de partijen in debat over leefbaarheid in de dorpen. Waar verschillen zij van mening en waar liggen juist overeenkomsten?
Tijdens het lijsttrekkersdebat passeerden naast leefbaarheid nog drie thema's de revue: arbeidsmigratie, wonen en vertrouwen in de lokale politiek. Het volledige debat terugkijken kan hier.
Leefbaarheid
Steeds vaker verdwijnen voorzieningen uit dorpen in Horst aan de Maas. Onder meer winkels en cafés sluiten hun deuren, met gevolgen voor het sociale leven in de kernen. In aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen staat de leefbaarheid van dorpen daarom hoog op de politieke agenda.
tekst gaat verder onder de video
Het thema werd geïntroduceerd met een video over het café in Meterik dat door inzet van het dorp een nieuwe kastelein vond. "We zien het op steeds meer plaatsen, steeds meer dorpen in Horst aan de Maas waar de kroeg weggaat, waar de voetbalclub fuseert. Noem het maar allemaal op", zei Joep Peeters van VVD. "Op het moment dat jij alle faciliteiten weghaalt, alle verenigingen weghaalt, alle kroegen weghaalt, MFC's, dokters, ik kan nog wel even doorgaan. Dan hou je niks meer over. Je haalt compleet de ziel uit een dorp als allemaal die faciliteiten geclusterd worden."
"En natuurlijk zijn er plaatsen waarbij dat het moet", vervolgde Peeters. "Waar je echt geen andere keuze hebt. Maar ik denk wel dat de insteek vanuit de gemeente altijd moet zijn: kunnen we het behouden voor het dorp ten opzichte wat op dit moment vaak gebeurt."
Politiek
"In de kern vind ik niet dat de politiek moet zeggen wat een dorp nodig heeft", zei Leon Litjens van CDA. "Laat het dorp zelf, de sterke gemeenschappen, opstaan en zelf aangeven wat ze nodig hebben. Ik was vanmiddag bij de Trapperie, ik was pasgeleden met Alex Janssen bij het MFA in Hegelsom. En daar hoor je dat ze heel veel zelf kunnen. Maar waar hebben ze behoefte aan? Stel dat een bank je niet financiert, een steuntje in de rug. Fysieke ruimte. Meehelpen met een vergunning. Maar als ze een MFA aan het bedenken zijn, hebben ze ondersteuning nodig van een bouwkundige, of iemand financieel."
"Dus ik geloof in de kracht van sterke gemeenschappen", vervolgde Litjens. "Sterke gemeenschappen komen zelf met voorstellen, sterke gemeenschappen zijn ook in staat vanuit naoberschap te zorgen dat we zorg beschikbaar en betaalbaar kunnen houden. En dat is een heel belangrijk uitgangspunt van CDA."
Impact
"Het gaat hier om de impact", vertelde Kay Thijssen van Essentie. "Dus voldoende woningen bouwen in elk dorp, daarmee creëer je impact en creëer je ook dat iets vanuit onderop ontstaat. Ik vind wel dat er een verschil zit tussen hoe je ondernemers helpt en hoe je verenigingen helpt. Een ondernemer en een kroeg die besluiten te stoppen vind ik een ander verhaal dan een initiatief dat van onderop ontstaat."
"Wat wij als Essentie superbelangrijk vinden", vervolgde Thijssen. "En je ziet het bij de vele vrijwilligers die van origine een kermis hadden, maar dat bijvoorbeeld door bezoekersaantallen is gedaald, dat mensen opstaan om een dorpsfeest te creëren. En in ons programma zeggen we: volgens mij moeten we naar een gemeente toe waar we elk dorp een dorpsfeest gunnen zodat die vrijwilligers met elkaar samen voor de leefbaarheid kunnen zorgen in een kern. Dus er zit wel een klein nuanceverschil in de keuze die iemand zelf maakt."
Investeren
"Ik ben het grotendeels eens met veel wat gezegd is, op het feit na dat de afgelopen jaren er hele mooie voorbeelden hoe was als gemeente hebben laten zien dat het kan", zei Roy Bouten van leef. "Kijk ik bijvoorbeeld naar Griendtsveen. En bouwen met impact was helaas niet elke coalitiepartij die heeft ingestemd met het voorstel. Maar bouwen met impact, sociale huurwoningen in het klooster in Griendtsveen, daar moet dan gemeentelijk geld bij. En dat moet je met elkaar durven zeggen: daar investeren we in. Die zes woningen, daar wonen een paar ouders wiens kinderen naar de school in Griendtsveen aan, waar 41 kinderen op school zaten - inmiddels 51. En gisteren heeft de gemeenteraad ja gezegd tegen een extra krediet om ook daar een onderzoek te gaan doen dat we daar een school gaan bouwen."
"En sommige mensen vinden dat best spannend", vervolgde Bouten. "Ga je dadelijk misschien wel 2 miljoen investeren in een school voor 50 leerlingen? Ja dat gaan we doen, dat is namelijk ook de laatste plek, de echte plek waar mensen elkaar ontmoeten."
Ondernemers
"Als we kijken naar leefbaarheid, dan is dat veel meer dan wat ik hier nu allemaal een beetje hoor", vertelde Imke Emons van Belang van Horst aan de Maas. "We hebben heel veel inwoners, heel veel ondernemers. Als we het dan toch over die ondernemers hebben die we dan nu ook bijvoorbeeld in beeld zien, dat zijn ondernemers die keihard werken. Die weten hoe leefbaarheid is, want als je naar een café gaat dan is daar leefbaarheid. Want je gaat met elkaar in gesprek en dat is echt een thuiskomen voor heel veel mensen."
"Maar wat hebben wij als gemeente de afgelopen vier jaar gedaan?", vervolgde Emons. "We hebben de belastingen verhoogd. We hebben de reclamebelastingen verhoogd. We hebben de belasting van de terrassen verhoogd. En dan hebben die ondernemers het al zwaar omdat vanuit het Rijk uit al heel veel verhoogd is, en dan gaan wij als gemeente er nog even een schpje bovenop doen."
Zorgbuurthuis
"Hier is het toevallig inderdaad een ondernemer die een mooie rol vervult en die ruimte beschikbaar stelt voor verenigingen", zei Sebastian Lutterberg van SP. "Wij denken vanuit de SP dat daar een zorgbuurthuis een veel mooiere oplossing voor is. In Lottum is er al een zorgbuurthuis. Dat is een betere oplossing omdat het veel meer combineert. Dat geeft ook een ruimte voor verenigingen om hun activiciteiten te kunnen ontplooien, maar is bijvoorbeeld ook een plek waar mensen met een zorgvraag, ouderen, een plek kunnen krijgen om te wonen. En zo in het eigen dorp kunnen blijven wonen waar ook hun familie is, waar dus ook een eenzaamheid mee bestreden wordt. En mensen elkaar ook op een plek kunnen ontmoeten waar ze elkaar verder kunnen helpen."
"En je moet alle mogelijke initiatieven daarin steunen", vervolgde Lutterberg. "Daar moet de gemeente ook absoluut dienstbaar in zijn en daar mag ook zeker geld heen. Maar ja, dit is volgens mij een van de mooiste oplossingen."
Sociale gemeente
"Voordat we afdwalen in een moeilijk technisch verhaal", vertelde Sjoerd Cox van Perspectief. "Zou ik graag terug willen komen naar de kern. Leefbaarheid is voor mij een fijne, groene, sociale gemeente waar echt iedereen mee kan doen en zichzelf kan zijn. Dus dat is jong en oud. En inderdaad: in die dorpen cafés super belangrijk, sport is genoemd, super belangrijk. Accomodaties, super belangrijk. Er kwam een foto voorbij (in het debat, red.) van Prilpop. Dat is een festival van OJC Walhalla, top. Ook weer een initiatief waarvan ik denk: goh, dat komt volledig van de jeugd, volledig van vrijwilligers. Daar mogen we hartstikke trots op zijn."
"Er zijn heel veel jongerencentra in onze gemeente, ik denk dat die ook een essentiële functie hebben", vervolgde Cox. "En om een beetje mee te praten in het Lottum-verhaal: inderdaad bij OJC Niks, waar ik zelf betrokken was in het verleden, is bijvoorbeeld ook Disco het Trefpunt voor mensen met een beperking. Vroeger zat er ook een schildersclubje voor mensen die toch al wat jaartjes ouder zijn dan ik. Dus het kan onderdak bieden aan een hele hoop doelgroepen."
Het gehele debat over arbeidsmigratie terugkijken kan via de video bovenaan dit bericht of via deze link