Tijdens het lijsttrekkersdebat van Omroep Horst aan de Maas spraken de zeven partijen over arbeidsmigratie. Waar verschillen ze van mening en waar liggen overeenkomsten?
In het lijsttrekkersdebat kwamen naast arbeidsmigratie ook de thema's wonen, leefbaarheid en vertrouwen in de lokale politiek voorbij. De komende dagen zullen ook deze thema's online uitgelicht worden. Het volledige debat terugkijken kan hier.
Arbeidsmigratie
In Horst aan de Maas speelt arbeidsmigratie een grote rol in het dagelijks leven. In Tienray zijn op de Nehobolaan 240 arbeidsmigranten gehuisvest, terwijl in Hegelsom afgelopen zomer 23 arbeidsmigranten uit een oude stal werden gehaald. Zij verbleven daar in zulke slechte leefomstandigheden dat de gemeente zich genoodzaakt voelde om in te grijpen.
Sjoerd Cox (Perspectief), Kay Thijssen (Essentie), Imke Emons (Belang van Horst aan de Maas), Sebastian Lutterberg (SP), Joep Peeters (VVD), Leon Litjens (CDA) en Roy Bouten (leef) gingen er met elkaar over in debat aan de hand van de stelling 'Arbeidsmigratie is noodzakelijk voor de lokale economie en mag nooit beperkt worden door politieke weerstand'.
tekst gaat verder onder de video
MKB
"Ik weet niet of het noodzakelijk is voor de lokale economie", zei Sjoerd Cox van Perspectief. "Ik denk dan direct aan de MKB'er die we hier hebben, de lokale MKB'er. Daarvoor is het niet per se noodzakelijk. Ik denk wel dat arbeidsmigratie zeker op dit moment mag worden beperkt door de politiek omdat het zo'n grote maatschappelijke impact heeft", zo vervolgde Cox.
"Op dit moment helaas niet", antwoordde Cox op de vraag of we nog zonder arbeidsmigratie kunnen. "Helaas niet omdat de maatschappelijke impact groot is. Als we kijken naar de mensen die worden opgehokt op bedrijventerreinen, dan is er vaak, soms, nog steeds een koppeling tussen werk en wonen. Dus als je je werkt kwijtraakt, kom je op straat terecht. Zolang we die mensen als wegwerpkracht blijven behandelen, denk ik niet dat ze goed opgaan in de gemeenschap."
Maatschappelijke impact
"Ik denk dat het antwoord op deze stelling, zeker het eerste deel, ja is", zei Roy Bouten van leef. "Op dit moment, ook de MKB'er, ook de kleine horecaondernemer, de afwaskeuken, ook de agrarische ondernemer, die hebben arbeidsmigranten nodig. Dat betekent wel dat de economische keuzes moeten maken, dat we onze grond uitgeven aan bedrijven die minder goedkope arbeid hebben waardoor we minder groei en arbeidsmigranten hebben. Juist omdat we tekort hebben aan ruimte en energie en handjes. Juist om die lokale ondernemer ook de mogelijkheid te bieden om fatsoenlijke huisvesting en fatsoenlijk werk te faciliteren", vervolgde Bouten.
"Als je nu kijkt, 25 procent van onze voor- en vroegschoolse educatiemiddelen gaat op naar kinderen van arbeidsmigranten. 30 tot 50 procent van de crisismeldingen gaat op aan arbeidsmigranten. Dus ja, lokale ondernemers moeten kunnen ondernemen met arbeidsmigranten. Maar ja, dan moeten we meer grip oppakken. Dus betere, niet meer, betere regels stellen."
Opstelling
"Het heeft ook te maken met hoe wij als gemeente hierin ons opgesteld. hebben. En heel eerlijk, dat was absoluut niet goed", zei Imke Emons van Belang van Horst aan de Maas. "Dat belemmert natuurlijk ook de ondernemers die het wel heel goed hebben gefaciliteerd. En als we nu als gemeente zeggen: we vinden het prima dat deze arbeidsmigranten onder windturbines gaan wonen, maar voor onze eigen inwoners vinden we dat niet goed. Dan gaat er al iets helemaal niet goed. En als we de laatste jaren kijken zijn er meerdere keren gesprekken geweest met bepaalde straten in onze gemeente waar mensen zich absoluut niet gehoord voelen en ook niet veilig voelden, dan moeten wij daar met z'n allen absoluut zeker wel wat aan gaan doen. Maar we moeten ook niet vergeten dat er heel veel onernemers zijn die het juist wel heel goed gefaciliteerd hebben."
"Ik zou wel één correctie willen doen", zei Bouten op de woorden van Emons. "Ik vind het terecht dat u zich zorgen maakt over arbeidsmigranten onder windmolens, maar dan moet u mee gaan doen in Venlo met de gemeenteraadsverkiezingen. Dat was een project van de gemeente Venlo."
Gepolariseerd
"Ik zie in deze discussie heel veel gepolariseerd", vertelde Leon Litjens van CDA. "Ik ken een hele hoop werkgevers die het heel goed en netjes doen. En ik ben het met de heer Bouten eens: daar waar zaken niet kloppen, dan moeten we daar keihard tegen optreden. Alleen de middelen die een lokale overheid heeft, zijn heel beperkt. Ik zou heel graag willen dat als iemand gewoon over de schreef gaat, dat die gewoon keihard wordt aangepakt. En ik weet dat we dan op en misschien wel over het randje gaan, maar zet hem met naam en toenaam in de krant. Sluit hem maar uit van ondernemersverenigingen. Verbied hem nog een vergunning aan te kunnen vragen."
"Het verdienmodel van de boeven is dermate groot, dat moeten we aanpakken", vervolgde Litjens. "En dat kun je alleen maar aanpakken, want die oete kunnen ze betalen. Maar pak ze aan waar ze het meest kwetsbaar zijn, en dat is op naam en goede eer."
Op orde
"De overgrote meerderheid van onder ondernemers heeft het prima op orde", vertelde Joep Peeters van VVD. "En dat vergeten we vaak ook in dit soort debatten om toch wat extra te benoemen. Ik denk inderdaad als je gaat kijken naar de excessen, en daar ben ik het met de overkant (Litjens en Bouten, red.) eens: kei en keihard aanpakken."
"Nou ja, pak de vergunning af", antwoordde Peeters op de vraag wat keihard aanpakken dan betekent. "Pak de vergunning af en sluit ze uit van ook de mogelijkheid om nog een keer een vergunning aan te kunnen vragen."
Verbazing
"Ik hoor iedereen inderdaad over dat er best wel veel ondernemers zijn die het heel goed doen. Volgens mij gaat het daar uiteindelijk helemaal niet om", vertelde Sebastian Lutterberg van SP. "Het gaat uiteindelijk gewoon heel simpelweg om degenen die het niet goed doen. Ik verbaas me ook een beetje dat iedereen nu zegt: we moeten het hard aanpakken. Dat hebben we de laatste vier jaar niet gezien. De SP heeft, ik denk, dit thema de laatste jaren ook echt op de kaart gezet hier in deze gemeente. Onze werkgroep heeft continu ervoor gezorgd dat de landelijke journalistiek hier op bezoek kwam, om te kijken wat hier toch aan de hand was."
"Zodra er ook maar iets over arbeidsmigratie aan de hand is, dan gaat daar blijkbaar al een belletje rinkelen", vervolgde Lutterberg. "Dat komt allemaal door de SP en de druk die wij erop gezet hebben. En ik ben blij op zich om te horen dat iedereen het nu heel erg belangrijk vindt, en ik hoop ook echt dat er wat gaat veranderen."
Eigen verantwoordelijkheid
"Het zit hem geloof ik ook voor een stukje in de eigen verantwoordelijkheid en in balans", zei Kay Thijssen van Essentie. "Want het klopt wat hier gezegd wordt, excessen hard aanpakken, maar ook de positieve verhalen wel vertellen. Want we kunnen er niet omheen dat arbeidsmigratie ook gewoon nodig is omdat we de lokale economie willen stimuleren. Ik denk dat heel veel mensen tegenwoordig via internet zaken bestellen en die pakketjes morgen geleverd willen hebben. En vaak is dat werk dat wij als gewone Nederlanders, tussen aanhalingstekens, niet willen verrichten in de logistieke hallen."
"Wat wij als Essentie in ieder geval ook belangrijk vinden, is op het moment dat we dan nieuwe bedrijvigheid toestaan, dat er een huisvestingseffectenrapportage bij zit. Dat gaat erom dat een bedrijf laat zien hoe hij de huisvesting regelt."
Het gehele debat over arbeidsmigratie terugkijken kan via de video bovenaan dit bericht of via deze link
