Café-eigenaar Irene Kleuskens
In ongeveer de helft van de Limburgse buurten en dorpen is de afstand tot belangrijke voorzieningen zoals de huisarts, de basisschool of de supermarkt toegenomen. Ook het sociale leven staat onder druk: in Meterik maken bewoners en de café-eigenaren zelf zich zorgen over het voortbestaan van het laatste café.
Vooral cafés en supermarkten verdwijnen uit de dorpsharten. Daar maken ze zich in Meterik bijvoorbeeld ook zorgen over. Door het naderende pensioen van café-eigenaren Ger en Irene Kleuskens dreigt daar het laatste dorpscafé te verdwijnen. En dat café is al generaties lang een ontmoetingsplek voor dorpsgenoten. "Je merkt dat het leeft", vertelt Irene aan L1. "Niemand wil dat het verdwijnt. Wij ook niet. Maar na veertig jaar is het mooi geweest."
tekst gaat verder onder video
Voorzieningen
In Limburg is in een kwart van de buurten en dorpen daadwerkelijk een voorziening verdwenen. Soms gaat het om een huisarts of supermarkt, soms een café. Het betekent dat je voor deze voorzieningen in 2024 verder moest reizen dan 1 kilometer. Vooral in dorpen die in het buitengebied liggen, is de afstand tot dit soort belangrijke voorzieningen groot. Dat blijkt uit een analyse van CBS-data door de regionale omroepen (waaronder L1) in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van woensdag 18 maart.
Het café in Meterik is de thuisbasis van verschillende verenigingen zoals de kaartclub, de dartclub en ook de voetballers. "Dat is er eigenlijk niks meer", zegt Irene. "Dat zie ik in andere dorpen ook. Dan is het gewoon een dooie boel."
Creatieve oplossingen
In deze tijd is het wel lastig om een dorpscafé rendabel te houden. Met alleen de tap red je het niet. Een traditionele overname voor nieuwe ondernemers blijkt bovendien moeilijk haalbaar door de overnamekosten. Daarom kijken inwoners van Meterik naar alternatieven om het dorpscafé toch te kunnen behouden. Eén daarvan is een coöperatief model, waarbij meerdere dorpsgenoten samen eigenaar worden. Een uitbater blijft daarbij verantwoordelijk voor de dagelijkse exploitatie. Dat model wordt momenteel "serieus doorgerekend".
Supermarkten sluiten deuren
De afgelopen jaren verdwenen er ook meerdere buurtsupers in Limburg. Zo gingen de deuren van de supermarkt in Melderslo een paar maanden geleden definitief dicht. Eigenaar Patrick Craenen gaf in september aan dat hij er alles aan heeft gedaan om de winkel draaiende te houden, maar hij moest de knoop uiteindelijk toch doorhakken. "Het is voor ons helaas financieel niet langer haalbaar om open te blijven", liet hij weten. "We zijn dankbaar voor alle jaren vol vertrouwen, fijne gesprekken en warme ontmoetingen."
Ook de buurtsuper in America ging na een aantal moeilijke jaren in 2024 definitief dicht. Hierdoor is de afstand tot noodzakelijke voorzieningen voor de inwoners alleen maar toegenomen.